Nội dung chính
Chiến dịch “Quyết tâm tuyệt đối” của Mỹ tại Caracas đã bật lên ba mục tiêu chiến lược sâu sắc, từ kinh tế, quân sự tới địa‑chiến lược.
Mục tiêu kinh tế: Kiểm soát nguồn dầu khổng lồ
Venezuela sở hữu khoảng 303 tỷ thùng dầu – gần 18 % trữ lượng toàn cầu – nhưng chỉ khai thác được dưới 1 triệu thùng mỗi ngày do quản lý yếu kém và lệnh trừng phạt. Theo TASS, việc chặn các tàu dầu và áp dụng lực lượng đặc nhiệm nhằm buộc Caracas cung cấp năng lượng cho thị trường Mỹ, đồng thời giảm phụ thuộc nhập khẩu.
Nhà kinh tế Neil Shearing cho biết, dù kế hoạch “tái thiết” hạ tầng dầu mỏ của các công ty Mỹ có thể tạo ra doanh thu đáng kể, nhưng sẽ mất hàng thập kỷ để đưa sản lượng lên mức đỉnh 3,5 triệu thùng/ngày. Chuyên gia năng lượng Paasha Mahdavi nhấn mạnh dầu Venezuela có “dạng bẩn” và đòi hỏi công nghệ tinh chế cao, làm tăng chi phí đầu tư.
Mục tiêu quân sự: Trưng bày sức mạnh và thiết lập tiền lệ
Trong chưa đầy 30 phút, lực lượng Delta Force, hỗ trợ hơn 150 máy bay từ 20 căn cứ, đã vô hiệu hoá hệ thống phòng không Venezuela và đưa Tổng thống Nicolás Maduro lên tàu sân bay USS Iwo Jima. Các phương tiện bao gồm F‑22, F‑35, UAV Reaper và trực thăng đặc nhiệm – một “bộ ba” hiện đại không để lại thương vong nhân sự Mỹ.
Nhà phân tích Mick Ryan (cựu thiếu tướng Australia) cho rằng việc duy trì hạm đội lớn ở Caribbean là “cây gậy” để ép chính quyền mới tại Caracas tuân theo yêu cầu của Washington, đồng thời phá vỡ mạng lưới buôn lậu ma túy. Chiến dịch được so sánh là lớn nhất kể từ chiến dịch Panama 1989.
Mục tiêu chính trị địa‑chiến lược: Tăng cường ảnh hưởng Tây Bán cầu
Trump đã mô tả hành động này là “một trong những màn trình diễn quân sự ấn tượng nhất lịch sử Mỹ”. Bên cạnh việc “điều hành” tạm thời Venezuela, chiến dịch còn nhằm gửi thông điệp răn đe tới các chính phủ không thân Mỹ ở Brazil, Chile, Colombia và khu vực Caribbean.
Giáo sư Maurício Santoro (Đại học Rio de Janeiro) nhận định đây là sự hồi sinh của “ngoại giao pháo hạm” – một chiến lược dùng sức mạnh hải quân để ép buộc các quốc gia yếu hơn chấp nhận các yêu sách chính trị và kinh tế. Ngoài ra, nhà chiến lược Jim Marckwardt (Johns Hopkins) cho rằng Trump muốn tạo “di sản” cá nhân trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2026, thu hút cử tri người Mỹ Latinh ở Florida.
Kết luận
Ba trục mục tiêu – kinh tế, quân sự và địa‑chiến lược – cho thấy chiến dịch không chỉ là “thực thi pháp luật” mà còn là công cụ đa chiều để củng cố vị thế toàn cầu của Hoa Kỳ. Tuy thành công về mặt chiến thuật, nó đặt ra những câu hỏi lớn về luật quốc tế, ổn định khu vực và chi phí dài hạn.
Bạn nghĩ chiến lược này sẽ thay đổi cân bằng quyền lực ở Mỹ Latinh như thế nào? Hãy để lại ý kiến và chia sẻ bài viết nếu thấy hữu ích.