Việt Nam xếp thứ 37 về cạnh tranh số toàn cầu: Mạnh về ứng dụng AI, còn việc phải làm ở đâu?

Chiều ¹¹⁄₁₁, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Lễ công bố kết quả của Việt Nam trong Bảng xếp hạng Năng lực cạnh tranh số và Trí tuệ nhân tạo thế giới (WDAIR) năm 2026 do Viện Phát triển Quản lý Quốc tế (IMD), Thụy Sĩ, thực hiện. Theo kết quả công bố, Việt Nam đạt 78,09 điểm, xếp thứ 37 trong 70 nền kinh tế được đánh giá, đứng thứ 3 trong 6 nền kinh tế Đông Nam Á tham gia xếp hạng. Con số này đáng mừng, nhưng thông điệp kèm theo còn đáng chú ý hơn: không được chủ quan.

Điểm sáng: ứng dụng AI và quản trị số

Đáng chú ý, Việt Nam đứng thứ 13 về ứng dụng AI, thứ 15 về quản trị số và AI, thứ 21 ở nhóm hiệu quả. Đây là những thứ hạng cho thấy trí tuệ nhân tạo không còn là câu chuyện trên giấy ở Việt Nam: AI đang được đưa vào ứng dụng thực tế, và bộ máy quản trị số cũng đang được tổ chức lại theo hướng gắn với AI.

Với doanh nghiệp, thứ hạng ứng dụng AI cao là tín hiệu tốt. Nó cho thấy thị trường trong nước đã sẵn sàng tiếp nhận các giải pháp AI, từ chăm sóc khách hàng tự động, phân tích dữ liệu bán hàng đến tối ưu vận hành.

Lời nhắc: không được chủ quan, thỏa mãn

Phát biểu tại sự kiện, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đánh giá đây là tín hiệu tích cực trong quá trình thực hiện các mục tiêu của Nghị quyết số 57-NQ/TW về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Đồng thời, Phó Thủ tướng nhấn mạnh Việt Nam không được chủ quan, thỏa mãn với kết quả xếp hạng năng lực cạnh tranh số và trí tuệ nhân tạo.

Lời nhắc này không thừa. Xếp thứ 37 trên 70 nền kinh tế nghĩa là Việt Nam đang ở nhóm giữa, chưa phải nhóm dẫn đầu. Đứng thứ 3 trong 6 nền kinh tế Đông Nam Á tham gia xếp hạng cũng đồng nghĩa còn ít nhất hai nước trong khu vực đang đi trước.

Kinh tế số cần gì để đi tiếp

Muốn cải thiện thứ hạng, Việt Nam cần làm tốt cùng lúc nhiều việc. Thứ nhất là hạ tầng số: đường truyền, trung tâm dữ liệu và điện toán đám mây phải đủ mạnh để doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng dùng được AI với chi phí hợp lý. Thứ hai là nhân lực: không chỉ đào tạo kỹ sư AI mà còn giúp người lao động phổ thông biết dùng công cụ số trong công việc hằng ngày.

Thứ ba là dữ liệu. AI chỉ mạnh khi có dữ liệu tốt, mà dữ liệu tốt chỉ có khi các hệ thống số của nhà nước và doanh nghiệp được kết nối, chia sẻ đúng luật. Thứ tư là niềm tin số: an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và minh bạch trong dùng AI là điều kiện để người dân và doanh nghiệp dám giao việc quan trọng cho máy móc.

Doanh nghiệp nhỏ nên bắt đầu từ đâu

Với doanh nghiệp vừa và nhỏ, bảng xếp hạng này không phải chuyện xa xôi. Ứng dụng AI xếp thứ 13 trên thế giới nghĩa là các công cụ AI bằng tiếng Việt, giá rẻ, dùng được ngay đang ngày càng nhiều. Doanh nghiệp không cần xây đội ngũ AI riêng; điều cần làm là chọn một việc cụ thể đang tốn nhiều thời gian, ví dụ trả lời tin nhắn khách hàng, tổng hợp báo cáo bán hàng hay soạn nội dung quảng cáo, rồi thử dùng AI để làm việc đó tốt hơn.

Quan trọng hơn là thay đổi cách nghĩ: chuyển đổi số không phải mua phần mềm đắt tiền, mà là sắp xếp lại quy trình làm việc sao cho dữ liệu được ghi lại đầy đủ, rồi để công nghệ giúp xử lý phần lặp lại. Doanh nghiệp nào làm được điều này sớm sẽ có lợi thế chi phí và tốc độ, đúng như tinh thần của Nghị quyết 57: khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chính của phát triển.

Nguồn tin: Dân trí